Kruiden en Specerijen / Herbs and Spices / Epices / Gewürzen / Hierba Saffraan Crocus sativus - Recepten Saffron(En) Safran(Fr) Safran(De) Azafrán(Es) Komt uit de stampers van een krokusachtige bloem(crocus sativus) meestal uit Spanje, heeft een zoete en tegelijk een bittere smaak. Herkenbaar door zijn rode en gele draadjes. Bij veelvuldig gebruik is het een dure aangelegenheid want Saffraan is zeer duur(ongeveer 85.000 bloemen heeft men nodig om 1 kg. saffraan te krijgen!)Voordeel, je hebt er niet veel nodig. In de Spaanse keuken vindt je Saffraan in veel gerechten, van gebak, soepen, lamsvlees, vis, gevogelte tot paella. Een alternatieve kleurstof in de keuken is de veel goedkopere kurkuma of geelwortel, ook Indische saffraan genoemd. Salie Salvia officinalis - Recepten Common sage(En) Sauge(Fr) Küchensalbei(De) Salvia(Es) Hier bestaan ook meerdere variëteiten, de wit bloeiende, de roze, de paarse, de bonte en de driekleurige salie. Is als mengeling met rozemarijn ideaal voor talrijke vleesbereidingen, marinades, BBQ, deegwaren, gevogelte, kruidenazijn en kruidenolie. Goed voor de spijsvertering en doodt ziektekiemen, zeker gebruiken in vette bereidingen. Rond de Middellandse Zee wordt veel salie gebruikt. Onmisbaar bij paling en andere vette vis. Sassafras - medisch - Sassafras(En) (Fr) Nelkenzimtbaum(De) Sasafrás(Es) Afkomst Amerika, is de leverancier van sassafrasolie, uit deze olie wordt ook MDMA ontwonnen en gebruikt voor de aanmaak van Ecstasy of XTC. Het hout is vooral populair voor stokken in kippenstallen en voor bedsteden, omdat het ongedierte (luizen!) zou wegjagen. Selderij of Selderie - Recepten Er zijn drie soorten selderij: -1) Bladselderij wordt gebruikt bij het trekken van bouillons en in soepen en sauzen. -2) Franse of bleekselderij: deze plant heeft weinig voedingswaarde maar heeft wel veel aromatische stoffen die de eetlust opwekken. Hij wordt zowel rauw als gekookt gegeten. -3) Knolselderij: een mineraalrijke knol van de selderijplant die gestoofd wordt met een sausje of in reepjes gesneden aangemaakt met mayonaise of vinaigrette saus. Een sterk aromatisch heldergroen blad, en de zaadjes nogal pikant. De zaadjes worden gemalen en gebruikt als smaakmaker, denk maar aan selderiezout dat niet is weg te denken bij een blokje kaas of een kom soep. Het blad wordt gebruikt als garnering maar ook in stoofschotels, bouillons, soepen en voor een heerlijke consommé. Septemberroos of Hibiscus - medisch - Hibiscus Rosemallow(En) Hibiscus(Fr) Eibisch(De) Hibiscos(Es) Chinese roos, Altheastruik of gewoon Hibiscus,een weinig gekende herfstbloeiende heester met prachtige, witte, blauwe, rode, roze of paarse bloemen (afhankelijk van de soort). Wordt gebruikt in de cosmetica sector. Sesam Sesamum indicum - Recepten Sesame(En) Sésame(Fr) Sesam(De) Sésamo(Es) Sesam wordt verbouwd in tropische en subtropische gebieden in de gehele wereld. De zaden, de olie en de wortel worden voor geneeskundige en culinaire doelen gebruikt. Ze worden gebruikt ter verfijning van brood en gebak en voor het kruiden van gerechten. Met name het geroosterde sesamzaad heeft een sterke smaak. In de Arabische keuken is een Tahini (ook wel "Tahin" of "Tahina") zeer geliefd. Dit is een olierijke saus of pasta van gemalen sesam, citroensap, peper, knoflook en andere specerijen. De saus wordt gebruikt om Hoummous en andere gerechten van het Midden-Oosten te kruiden. In de Chinese en Japanse keuken, maar ook in de Arabische, is sesamolie een belangrijke olie om mee te koken. Sesamolie wordt ook toegepast in huidverzorgende producten. Het dient als grondstof voor cosmetica en is goed bruikbaar als massageolie. Sint-Janskruid - medisch - Hypericum perforatum St John's wort(En) Millepertuis perforé(Fr) Echte Johanniskraut(De) Hierba de San Juan(Es) behoort tot het geslacht Hertshooi en is al heel lang bekend als geneeskrachtig kruid. Het wordt in alternatieve geneeswijzen veel gebruikt. De vaste plant komt van nature oorspronkelijk voor in Europa, maar is van daaruit verder verspreid. Sint-Janskruid wordt wel 'natuurlijk prozac' genoemd. Sint-Janskruid wordt ook gebruikt als middel tegen stress en slapeloosheid. In de vorm van Sint-Jansolie kan het gebruikt worden tegen brandwonden en zonnebrand. Sjalot Allium fistilosum - Recepten Shallot(En) échalote(Fr) Schalotte(De) Chalota(Es) Familie van de ui, groeien in bundeltjes, hebben een zeer sterke, fijne geur. Er zijn verschillende soorten sjalotten met diverse vormen (ronde, langwerpige) en kleuren (van bruin tot grijs). Te gebruiken in alle gerechten als vervanger van onze bekende ui. Een typische karakter van de sjalot: is scherper en zoeter dan de ui. Onmisbaar in de befaamde béarnaise. Smeerwortel - medisch - Symphytum officinale Symphytum officinale (En) Grande consoude(Fr) Arznei-Beinwell(De) Symphytum(Es) De wortels zijn rijk aan calcium en bevatten veel slijmstoffen, wat de smerende werking verklaart. Smeerwortel bevat ook allantoïne, een stof die de huidherstelling bevordert. Hij wordt dan ook nog steeds voor de behandeling van brandwonden gebruikt. De plant wordt uitwendig toegepast, in de vorm van omslagen bij botbreuken, wonden, en gewrichtsontstekingen. Waarschijnlijk wordt de plant reeds genoemd in oude Griekse bronnen. Er wordt melding gemaakt van een gunstig effect op de genezing van wonden. De jonge bladeren zijn zeer lekker in een slaatje. De stengels en bloemen worden ook wel gefrituurd in een deegbeslag. Soy sauce(En) Sauce de soja(Fr) Sojasauce(De) Salsa de soja(Es) In Indonesië noemt men het ketjap. Chinese en Japanse sojasauzen verschillen erg. Chinese sojasauzen worden primair van de sojaboon gemaakt, met een relatief laag gehalte graan. Japanse sojasaus (shoyu, pittig van smaak)) heeft graan als primaire ingrediënt. Dit geeft de Japanse soorten een iets zoetere smaak dan de Chinese. sojasaus altijd in de koelkast bewaren. Het is een licht- tot donkerbruine, zoetig tot zoutige saus die zowel over gekookte rijst gedruppeld wordt, als bij de bereiding van allerlei wokgerechten gebruikt wordt; Een klein scheutje sojasaus toevoegen, doet bijna elke soep wat opfleuren. Steranijs Illicium verum Star anise(En) Anis étoilé(Fr) Sternanis(De) Anís estrellado(Es) Meer aromatischer dan de gewone anijs, zoet scherp en kruidig. We vinden steranijs voornamelijk in China, Jamaica en Japan, het is de vrucht van een boom namelijk de magnolia. Wordt gebruikt in alle gerechten en dranken die een anijssmaakje vragen. Sterrenkers, bitterkers, hofkers, tuinkers of Cressonette Lepidium sativum niet verwarren met waterkers of cresson Garden cress(En) Cresson alénois(Fr) Gartenkresse(De) Berro(Es) Sterrenkers is pikant en verfrissend. Tegenwoordig wordt sterrenkers gekweekt in kleine bakjes. Is zeer gezond, veel vitaminen en is caloriearm. De groente is een ideale smaakmaker voor tal van sauzen, soepen maar ook overheerlijk in puree. Wat te denken van een broodje gezond? Gebruik het ook eens als vervanger van peterselie, doet het goed als garnering. Stinkend Nieskruid - medisch -Helleborus foetidus Stinking hellebore(En) L'hellébore fétide(Fr) Stinkende Nieswurz(De) Eléboro fétido(Es) Wilde plant met donkergroene gekleurde bloemen. De naam nieskruid danken de planten aan de medicinale toepassing. De gedroogde en tot poeder vermalen wortels zorgen bij opsnuiven ervan dat er flink geniesd moet worden. De wortel is zeer giftig. Het aanwezige helleborine irriteert huid- en slijmvliezen. Reeds door ombeschermd met de zaden om te gaan kan de handhuid irritatie vertonen (gebruik handschoenen!). Stokroos - medisch - Althaea rosea Alcea rosea(En) Rose trémière(Fr) Stockrose(De) Alcea(Es) De bloemen worden verzameld en bij natuurlijke warmte gedroogd. Middellands zeegebied. De bloemen zijn groenachtig en vormen rechtopstaande, lange pluimen. De bittere, zurige vruchten van de sumakstruik worden gedroogd en tot een rood peper vermalen of fijngehakt. Voor de Arabische keuken is de sumak heel belangrijk, want daar verkiest men sumak boven citroen. Het sap van de sumak wordt gebruikt om er salades mee aan te maken en het poeder om er vooral visgerechten mee op smaak te brengen. Voor gevogelte, groenten en vlees wordt het eveneens gebruikt. Vanwege de looistoffen is sumak bijzonder geschikt voor vette spijzen. Sumak bevordert de spijsvertering en helpt darmaandoeningen voorkomen. Szechuanpeper Zanthoxylum piperitum - Recepten Szechuan pepper(En) Poivre du Sichuan(Fr) Szechuanpfeffer(De) Pimienta de Sichuan(Es) Szechuanpeper is ook geen echte peper, maar familie van de citrusvruchten. Deze peper heeft dan ook een lichte citroensmaak. Deze peper is zeer geschikt bij visgerechten, maar ook bij vleesgerechten. Ook doet Szechuanpeper het goed in zoete gerechten. Szechuanpeper smaakt het beste als je de peper eerst even roostert en vervolgens fijnmaalt. Tamarinde Tamarindus indica - Recepten Tamarind(En) Tamarinier(Fr) Tamarindenbaum(De) Tamarindo(Es) De tamarinde heeft kleine, gele bloemen. De vruchten zijn 7 - 20 cm lange, bruine peulvruchten De ovale, harde zaden liggen ingebed in donkerbruin, zurig aromatisch smakend vruchtvlees. Uit de pulp van de vruchten wordt tamarindesiroop bereid. Uit de siroop wordt frisdrank gemaakt. De pulp is ook een bestanddeel van verschillende sauzen, waaronder worcestersaus, en is een belangrijk ingrediënt in de Aziatische keuken. Thaise Basilicum, anijsbasilicum, zoete basilicum' of sweet basil Bai Horapa In de Thaise keuken worden 3 soorten Basilicum gebruikt:bai kaprow (Holy of purple basil), bai horapa (sweet basil), and bai mangluk (lemon or hairy basil). Bai horapa (zoete basilicum): Basilicumvariant met Oosterse charme, niet teveel van gebruiken! Heeft een zoete geur van kruidnagel, zoete kaneel en munt. Geschikt voor wokgerechten, soep, visgerechten of kruidenthee. Tijm Thymus vulgaris - Recepten Thyme(En) Thym(Fr) Thymiane(De) Tomillo(Es) Tijm behoort tot de familie van de lipbloemigen. De plant wordt tot ongeveer 40 centimeter hoog, heeft houterige takjes en kleine blaadjes. Heeft een sterke smaak en is dominant dus spaarzaam bij gebruik. Is welkom bij de meeste gerechten zoals, stoofschotel, soepen, marinades, Provençaalse sauzen enz. Ook bij de bouquet garni mag tijm niet ontbreken. Is ook een vast ingrediënt van de benedictinelikeur. Ook in de medische wereld veel gebruikt. Nog andere soorten zijn: - de citroentijm, wordt meestal gebruikt in zoete bereidingen. - witbloeiende tijm - bonte tijm - zilverbont - thymus herba-baronne is te vergelijken met citroenverbena. Tip: Leg een takje tijm bij de kaas en deze gaat niet schimmelen. Tong-Tsai Chinese, Indonesische gepekelde knoflook. Verkrijgbaar in potten, is onbeperkt houdbaar. Onion(En) Oignon(Fr) Zwiebel(De) Cebolla(Es) De ui is het oudste bolgewas. Het komt uit India, Pakistan en omgeving. Ze worden wereldwijd gebruikt in de keuken, en bestaan in allerlei vormen en kleuren. De ui is een gegeerde medicinale plant. Tal van aandoeningen worden voorkomen of genezen door het eten of inwrijven van uien of uiensap. De uien zuiveren het bloed, een opengesneden ui helpt de verstopte neus. Uplandse Smeerwortel - medisch -Symphytum X Uplandicum De wortelstok, die medicinaal het meest wordt gebruikt, is vertakt, en de afzonderlijke delen zijn vlezig-vezelig, en spoelvormig, zo'n twee centimeter in doorsnede en tot een 25 cm lang. Hun oppervlak is glad en zwart, vlezig en sappig en wit op doorsnede. Na de oogst wordt de wortel in schijfjes gesneden, of overlangs in repen, en vervolgens bij matige warmte gedroogd. Wordt in de VS op grote schaal gekweekt voor gebruik in dermatologische preparaten. Een crème met Smeerwortel wordt aanbevolen om littekenvorming te beperken, en wordt ook aangeprezen om rimpelvorming te verminderen. Valeriaan - medisch - Valeriana officinalis Valerian(En) Valeriana(Fr) Baldrian(De) Valeriana(Es) Valeriaan is een bekende plant binnen de homeopathie, alternatieve geneeskundigen beweren dat de plant een geneeskrachtige werking heeft. Valeriaan is dikwijls ook een grondstof voor de parfumaanmaak. De werkbare bestanddelen zitten in de wortelstok van een twee jaar oude plant. De rustgevende eigenschappen komen voort uit een samenwerking van valepotriaten, valeriaanzuur en etherische oliën. Vanilla(En) Vanille(Fr) Vanille(De) Vainilla(Es) Is de gedroogde vrucht van de vanilleplant, de vruchten worden onrijp geplukt en dan gedroogd. Bij het drogen wordt het vanillestokje zwart en krijgt het zijn fijn aroma en typische smaak. Binnenin het stokje vindt u kleine zaadjes, het vanillemerg, deze zijn ook zwart van kleur. Wordt gebruikt voor sommige likeuren, bonbons en melkbereidingen. Het vanillestokje kun je meermaals gebruiken en leg je het in suiker, dan krijg je vanillesuiker. Tip: Laat het stokje heel of verwijder de zaadjes, zo voorkom je zwarte stipjes in je bereiding. Venkel Foeniculum vulgare - Recepten Fennel(En) Fenouil(Fr) Fenchel(De) Hinojo(Es) Men kent hier, zoete venkel en knolvenkel ook Florentijnse venkel genoemd. Heeft een licht anijsaroma. Bij de zoete venkel eet men alleen de stengels, de bladeren worden gebruikt in visgerechten waar ze een uitgesproken aroma achterlaten. De jonge knolvenkel(de bolvormige verdikking) wordt zowel rauw als gekookt gegeten. De gedroogde zaadjes en de bloemschermen worden gebruikt bij de inmaak van augurken, uitjes en haring. Venkel en venkelzaad hebben een urineafdrijvende werking en goede invloed op de spijsvertering. Vrouwenmantel - medisch - Alchemilla mollis Lady's Mantle(En) Alchémille(Fr) Frauenmantel(De) Alchemilla(Es) Of Leeuwenklauw, komt van nature voor in de Karpaten. Vroeger werd vrouwenmantelthee in de geneeskunde toegepast tegen ernstige menstruatiepijnen en om menopauze klachten te behandelen. Vrouwenmunt Tanacetum balsamita Costmary(En) Menthe-coq(Fr) Frauenminze(De) Balsamita(Es) Vrouwenmunt lijkt op boerenwormkruid. Het is sterk geurend, maar minder bitter. Het komt uit het Verre Oosten en van oudsher werden de bladeren in Groot-Brittannië en Amerika als ingrediënt voor bier gebruikt, vandaar ook de Engelse naam alecost. Vrouwenmunt is geschikt voor wild, kalfsvlees en soepen en is gedroogd verkrijgbaar. Van alle muntsoorten is er maar één in salades te gebruiken, namelijk de zachte vrouwenmunt. Weegbree Plantago Plantago(En) Plantago(Fr) Wegeriche(De) Plantago(Es) Het zijn evenwel vooral de talrijke werkzame bestanddelen van de weegbree. die de plant zo waardevol maken. We vermelden ondermeer vitamine C, kali, zwavel, mangaan, kiezelzuur, slijm- en bitterstoffen, looizuur. Doe wat blaadjes ervan in uw sla of soep of op uw boterham, wat sap er uit geperst, eventueel wat thee ervan getrokken, beschermt U tegen alle mogelijke kwalen en infectieziekten. Wijnruit Ruta graveolens - Recepten Common Rue(En) Rue officinale(Fr) Weinraute(De) Ruda(Es) Bladeren en vruchten worden in Ethiopië, Griekenland en andere landen rondom de Middellandse Zee, in de keuken gebruikt. In het noorden van Italië wordt vaak gebruikt om de grappa, een sterk drank, te aromatiseren met digestieve eigenschappen (grappa alla ruta). Zeer sterk van smaak geeft een exotisch tintje aan je gerechten zowel voor soepen als vlees en vis. Opletten bij gebruik, niet overdrijven, enkele blaadjes zijn al voldoende. De bladeren bevatten etherische olie en worden in parfums gebruikt. Wilde Tijm of Klein tijm Thymus serpyllum Wild Thyme(En) Serpolet(Fr) Sand-Thymian(De) De wilde tijm komt overal in Europa, Azië, Noord-Afrika en Noord-Amerika voor. De wilde tijm bezit, net als de gekweekte, een aangenaam kruidige, aromatische geur en een ietwat bittere smaak. Ze hebben dezelfde algemene eigenschappen als gewone tijm, maar daarnaast een eigen specifiek karakter. Wilde tijm kan de menstruatie opwekken en mag niet tijdens de zwangerschap worden gebruikt. Witte Californische Salie - medisch - Salvia apiana White sage(En) Weiße Salbei(De) Salvia Blanca(Es) Witte salie ruikt heerlijk! Deze salie groeit in het zuiden van Californië langs de kusten. sterk reinigend, vitaliserend, bevordert vaardig handelen en helderheid, veel gebruikt voor “aurareiniging” en het reinigen van woonruimtes - voor reiniging van huizen en heilige plaatsen - brengt kracht, wijsheid en helderheid - is rustgevend en helend. Wortelpeterselie Petroselinum crispum var. tuberosum Wurzelpetersilie(De) Wortelpeterselie is een kruidige witte penwortel met een smaak die vergelijkbaar is met bladpeterselie, knolselderij en pastinaak. Wortelpeterselie is rijk aan diverse mineralen en vitaminen. Ze kan op verschillende manieren zowel rauw (geraspt) als gekookt gegeten worden. Deze groente is heerlijk in diverse soepen, sauzen, stamppotten en gemengde groenteschotels. Zeepkruid - medisch - Saponaria officinalis Soapwort(En) Saponaire officinale (Fr) Gewöhnliche Seifenkraut(De) rozerode, geurende bloemen. De naam Saponaria (Zeepkruid) slaat op het vroegere gebruik van de wortelstokken. De hele plant, maar vooral de wortelstok, bevat saponine, dat net als zeep met water schuim geeft. Tegenwoordig wordt toiletzeep wel met het aroma van Zeepkruidbloemen geparfumeerd. Zoethoutwortel Glycyrrhiza glabra - Recepten Liquorice(En) Réglisse(Fr) Lakritze(De) Regaliz(Es) Bevat een zoetstof die zo'n 30 tot 50 keer sterker is dan suiker, maar niet schadelijk is voor de tanden. De lekkere smaak wordt veroorzaakt door glycyrrhizine, een zeer zoete stof, waar fabrikanten van snoepgoed, en dan met name drop, dankbaar gebruik van maken. Ook bierbrouwers gebruiken Zoethout als smaakstof bij de bereiding van hun gerstenat. Ook in het Frankrijk van de 17e eeuw kende men reeds Zoethout. Daar bereidde men uit de wortel een populair drankje, genaamd 'coco'. Aan zoethout worden ook geneeskrachtige eigenschappen toegeschreven, en de wortel wordt gebruikt voor de bereiding van kruidenthee. Die is goed voor de werking van de maag en de spijsvertering. Rumex(En) Oseille(Fr) Ampfer(De) Rumex(Es) Lijkt veel op spinazie, geeft een lichtzure smaak aan de gerechten. Gebruik de jonge blaadjes zowel in soepen, omeletten, sauzen en onmisbaar bij paling in het groen. Let wel, de zure smaak komt van het oxaalzuur dat de plant bevat. Sommige mensen, vooral kinderen kunnen gevoelig zijn voor dit zuur, dat maagstoornissen kan veroorzaken. Heb jij nog een kruid dat hier niet mag ontbreken? Mail ons: Kruiden@Nr1-site.com
De drogerij heeft een typische geur en smaak en bevat o.a. slijmstoffen, tannine, pectine, anthocynaide en etherische oliën.
Dank zij de bloedstelpende werking van looizuur vormt een gekneusd blad, dat af en toe ververst wordt, een soort snelverband; de weegbree wordt dan ook en met reden de natuurlijke EHBO - eerste hulp bij ongevallen - plant genoemd.
Kruidenmengsels / Eetbare Bloemen & Planten
Edible Flowers / Fleurs Comestibles / Esbare Blümen / Flores comestibles